Devrede direnç ve kondansatör seçimi

Katılım
27 Tem 2020
Mesajlar
26
Puanları
1
Yaş
19
devrelerde kondansatör ve dirençleri seçerken neye göre seçiliyor mesela smps entegrelerinde falan entegre kısmında bir sürü kondansatör var bunlar neye göre kapasitesi belirleniyor

Rica etsem bu konuyu ayrıntılı bir şekilde anlatırmısınız çünkü internette ayrıntılı bulamadım

En azından mantığını anlayayim
 

Erdem⁣

Paylaşımcı üye
Katılım
14 Ocak 2013
Mesajlar
713
Puanları
106
sigac.png

Diyelim ki bir tane direnç ve sığacımız ("kondansatör") var. C1'in üzerinde ilk durumda 10V var.

Yukarıdaki hayali anahtarı açtığımızda C1, R1 üzerinden boşalacak.

İlk önce zaman sabitini hesaplayalım. Zaman sabiti 2.2 saniye olduğunu görüyoruz. Demek ki sığacın tam olarak boşalması için gereken süre 11 saniye.

Zaman sabiti 0.7T iken sığaç Vilk geriliminin yarısına kadar boşalır.

Yaptığımız hesaplamaların doğru olup olmadığını ngspice isimli bir benzetim programı kullanarak test edebiliriz.

İlk önce devreyi oluşturan komutları boş bir metin dosyasına deneme.cir uzantısıyla kaydedelim.

Kod:
SPICE title deneme
c1 1 0 22e-6 ic=10
r1 1 0 100e3
.tran 100m 12s uic
.end

ngspice komut satırından çalışan bir yazılım.

ngspice

komutu ile uygulamayı çalıştırıyoruz.

source deneme.cir

Bu komut oluşturduğumuz kütüğü yüklüyor.

run

komutu ile devre analizini yapıyoruz.

plot v(1)

komutu ile bir numaralı düğümdeki gerilimi çizmesini istiyoruz.

sigac2.png


Görüldüğü gibi aynı sonucu elde ettik.
 

binbaşı

Onursal Üye
Onursal Üye
Katılım
1 Eyl 2011
Mesajlar
6,069
Puanları
3,256
Konum
BURSA
Merhaba. Direnç ve kondansatörlerin, çok çeşitli devrelerdeki uygulamalarda çok çeşitli kullanım amacı bulunabilir. Bu devrelerdeki asıl çalışma işlevleri ve bu noktalardaki asıl kullanılma amaçları, bu devrelerde çok ayrıntılı devre analizleri yapılarak anlaşılabilir.

Yalnız bu soru, bu ikisinin hemen hemen bütün elektronik devrelerde seçilip kullanılması yüzünden genel olmuş, bu iki elemanın çalıştığı devrelerde (SMPS dışında) seçilmesi dışında bu konularda sayfalarca elektronik bilgisi yer alıp yer tutabilir. Belirli bir devrede,, beliri bir noktadaki görevinde bu ikisinin nasıl seçildiği bir soru şeklinde sorulsaydı bence daha iyi olurdu. SMPS'lerde güç çıkışına olan direk etkisi üzerinden direnç, kondansatörler seçilirken bunların nasıl seçileceği konusu üzerinden ele alıyorum.

Bir SMPS olan PC PSU’larında elektrolitik kondansatörlerin Şebeke girişinde ve değişik voltaj değerlerinde DC olarak (3.3, 5, 12 volt gibi) PSU çıkışında kullanım amaçları salt filtreleme olarak da görülebilir, ancak şebeke girişinde tank (yükü saklama) olarak bir kullanım amacı ve filtreleme olarak ayrı bir kullanımı olarak 2 ayrı amacı vardır. Hem belirli bir volt*amper olarak güç çarpımını üzerinde bozulmadan (400 volt, 220 mF, max. 300 watt ‘lık Everest marka sıradan, ucuz bir PSU gibi) her voltaj şartında (100-265 volt) içinde SMPS devresinden önce biriktirebilmek ve ayni zamanda AC>DC’den olan dönüşümde gereken filtrelemeyi yapmak şeklindedir.


https://320volt.com/ir2153-smps-300w-500w/
https://www.elektrikrehberiniz.com/elektronik/mosfet-nedir-2-13809/

Tasarruflu ampüllerindeki PCB'ye şebekeden önce konulan watt (güç) sınırılama direnci veya üstteki linkteki gibi bu 500 watt’lık SMPS’lerde köprüden hemen sonra kullanılmış 18k' lık olan akım sınırlama direnci, SMPS’in çıkışındaki watt değerinin 2 * 35 voltta 500 watt’dan yüksek olmamasını sınırlama amacıyla sağlamak için belirli watt/omaj değeriyle özel seçilmiştir. Devre tasarımında çıkış gücünü kaç watt’la sınırlamak istersek uygun rezervuar (tank) elektrolitik kondansatörüyle bu seri direnci de buna çok uygun seçebilmiş oluyoruz.

PSU çıkışındaki değişik DC voltajları belirli güç değerindeki watt çıkışıyla elde edildikten sonra şokti diyotlarla SMPS çıkışındaki voltaj doğrultulup doğru akıma geçerken filrelenmesi için PSU içinde yan ayan görülen elektrolitik kondansatörlele paralel bağlanarak dalgasız veya filtreli doğru akım elde edilir. (Bu değişik voltaj değerleri DC>DC konverterlerle değişik voltajlara çevrilirken de belirli kapasite ve volt değerinde seçilmiş eletrolitik kondansatörler çıkışında paralel bağlanıp redresör devresi tamamlanır ve uygun DC akımlar PSU çıkışına son durumda verilebilir)

MOSFET denilen akım değil voltajla çalışan, alan etkili transistörlerinin, anahtarlanmadan önceki gate (G) ayağına, bu anahtarlanma için zayıflatılmış akımın verilmesi işlemi uygun omaj, watt değerinde (IR 2153 entegre çıkışından sonra 33 ohmolarak) seçilmiş ve devrede bulunan bu dirençlerin görevidir. Omaj değerleri MOSFET’i bozulmadan sürecek en alt uygun sınıra bu seçilen dirençlerle ayarlanmış olur.

Yine SMPS’imizin çıkışında (AC’den DC’ye dönerken) parazitleri elemek için bazen koyduğumuz olmazsa olmaz snubber’larımızın kondansatörlerinin seçimi de, bu filtrelemeyi snubber’la en uygun şekliyle şekliyle yapacak şeklide uygun değerlerde seçilmesiyle mümkün olur.

Snubber’lardaki bobinlerle kondansatörleri çok uygun değerleriyle seçerken, buradaki asıl amacımız, sadece AC>DC ile yüksek frekanslarda doğrultma yaparken (IGBT veya sıradan transistörlein anahtarlanması sırasında) ortaya çıkan kalıntı alternans ripıllarını temizlemek olmayan sıra dışı amacımızla, yani bu devreden dışa verilebilecek olası parazitleri dışa veremeyecek en uygun kondansatör (volt, sığa değeriyle) seçimiyle bu olabilmiş olur.

Bu devrenin üreteceği çok net watt değerini, çok uygun elektroitik kondansatör ve seri dirençle bir ölçüde belirledikten sonra, en başta köprü diyotların ve devrenin akımı taşıyan diğer tüm elemanlarının gereken watt (güç) çıkışı için uygun, SMPS trafosunun uygun ebatta ve kesite sahip bobin teli sarımıyla (spirle) sarılmış olması, yani devrede kullanılan tüm kritik elemanların bu çıkış gücüne (300 veya 500 watt gibi) çok uygun seçilebilmiş olabilmesini belirtelim. Kolay gelsin.
 
Son düzenleme:

by lent

Yönetici
Yönetici
Yönetici
Katılım
21 Nis 2009
Mesajlar
11,833
Puanları
3,256
Matrix daha gerçekleşmedi ... ha yükleme kablosu daha geliştirme aşamasında ;) @SIR_INDO_SCARF. Ne kadar hızlı ders alsanda her işi ortadan başladığın için bir taraflar hep eksik kalır.
 

koyuyesil

Üye
Katılım
22 Kas 2010
Mesajlar
1
Puanları
1
Yaş
35
Ekli dosyayı görüntüle 67570
Diyelim ki bir tane direnç ve sığacımız ("kondansatör") var. C1'in üzerinde ilk durumda 10V var.

Yukarıdaki hayali anahtarı açtığımızda C1, R1 üzerinden boşalacak.

İlk önce zaman sabitini hesaplayalım. Zaman sabiti 2.2 saniye olduğunu görüyoruz. Demek ki sığacın tam olarak boşalması için gereken süre 11 saniye.

Zaman sabiti 0.7T iken sığaç Vilk geriliminin yarısına kadar boşalır.

Yaptığımız hesaplamaların doğru olup olmadığını ngspice isimli bir benzetim programı kullanarak test edebiliriz.

İlk önce devreyi oluşturan komutları boş bir metin dosyasına deneme.cir uzantısıyla kaydedelim.

Kod:
SPICE title deneme
c1 1 0 22e-6 ic=10
r1 1 0 100e3
.tran 100m 12s uic
.end

ngspice komut satırından çalışan bir yazılım.

ngspice

komutu ile uygulamayı çalıştırıyoruz.

source deneme.cir

Bu komut oluşturduğumuz kütüğü yüklüyor.

run

komutu ile devre analizini yapıyoruz.

plot v(1)

komutu ile bir numaralı düğümdeki gerilimi çizmesini istiyoruz.

Ekli dosyayı görüntüle 67571

Görüldüğü gibi aynı sonucu elde ettik.
Çok iyi anlatım, kondansatörün dolması ve boşalması voltajı ile doğru orantılı ve zaman sabiti de her zaman %63 gibi bir sayıya denk geliyor. constant value 1−e üzeri −1 ≈ 0.631 yani. bu da demek oluyor ki. kondansatörün göz ardı edilen iç direncine ek olarak bilinen bir r (örnekteki 100kOhm yerine 1mOhm) direnci ile dolma süresini uzatarak örneğin 110 saniye. voltajın (kapasitansa doğru orantılı olduğunu göz önüne alarak) besleme voltajının %63,1 e yani 6,31 volta geldiğindeki süreyi alırız (6,31 voltu gördüğümüzde kronometre durdurulur). buda zaman sabitine denk gelir(sadece %63.1de). 1mohm ve zaman sabitini bildiğimize göre gerçek kapasitansı ölçebiliriz. LCR metre kapasitans ölçerken bu şekilde çalışır. test edildi onaylandı.

0.7T iken neden yarısına kadar boşalıyor orasını anlamadım.


https://electronics.stackexchange.c...hy-is-the-time-constant-63-2-and-not-50-or-70
 

Forum istatistikleri

Konular
123,631
Mesajlar
873,682
Kullanıcılar
441,674
Son üye
keremss

Yeni konular

Üst